Từ vựng	Phiên âm	Nghĩa	Ví dụ
Biology	/baɪˈɒlədʒi/	Sinh học	Biology studies living organisms and their processes. (Sinh học nghiên cứu sinh vật và các quá trình của chúng.)
Chemistry	/ˈkemɪstri/	Hóa học	Chemistry explains how substances interact and change. (Hóa học giải thích sự tương tác và biến đổi của chất.)
Physics	/ˈfɪzɪks/	Vật lý	Physics helps us understand energy and motion. (Vật lý giúp ta hiểu năng lượng và chuyển động.)
Astronomy	/əˈstrɒnəmi/	Thiên văn học	Astronomy explores stars and galaxies. (Thiên văn học nghiên cứu các ngôi sao và thiên hà.)
Geology	/dʒiˈɒlədʒi/	Địa chất học	Geology studies the Earth’s structure and materials. (Địa chất học nghiên cứu cấu trúc và vật chất Trái Đất.)
Ecology	/ɪˈkɒlədʒi/	Sinh thái học	Ecology examines relationships between organisms and environments. (Sinh thái học nghiên cứu mối quan hệ sinh vật – môi trường.)
Anatomy	/əˈnætəmi/	Giải phẫu học	Anatomy is essential for medical studies. (Giải phẫu học là nền tảng cho ngành y học.)
Genetics	/dʒəˈnetɪks/	Di truyền học	Genetics explains how traits are inherited. (Di truyền học giải thích cách đặc tính di truyền.)
Botany	/ˈbɒtəni/	Thực vật học	Botany involves the study of plants. (Thực vật học nghiên cứu về cây cối.)
Zoology	/zuˈɒlədʒi/	Động vật học	Zoology focuses on animals and their behavior. (Động vật học nghiên cứu về động vật và hành vi của chúng.)

Từ vựng	Phiên âm	Nghĩa	Ví dụ
Software	/ˈsɒftweər/	Phần mềm	Software helps computers perform tasks. (Phần mềm giúp máy tính thực hiện nhiệm vụ.)
Hardware	/ˈhɑːrdweər/	Phần cứng	Hardware includes physical parts of a computer. (Phần cứng là các bộ phận vật lý của máy tính.)
Database	/ˈdeɪtəˌbeɪs/	Cơ sở dữ liệu	A database stores large amounts of information. (Cơ sở dữ liệu lưu trữ lượng lớn thông tin.)
Network	/ˈnetwɜːrk/	Mạng lưới	The office computers are connected via a network. (Máy tính văn phòng được kết nối qua mạng lưới.)
Cybersecurity	/ˌsaɪbərsɪˈkjʊrəti/	An ninh mạng	Cybersecurity protects systems from digital attacks. (An ninh mạng bảo vệ hệ thống khỏi tấn công số.)
Operating system	/ˈɒpəreɪtɪŋ ˈsɪstəm/	Hệ điều hành	Windows is a popular operating system. (Windows là một hệ điều hành phổ biến.)
Programming	/ˈproʊɡræmɪŋ/	Lập trình	Programming requires logical thinking. (Lập trình đòi hỏi tư duy logic.)
Cloud computing	/klaʊd kəmˈpjuːtɪŋ/	Điện toán đám mây	Cloud computing allows data storage online. (Điện toán đám mây cho phép lưu trữ dữ liệu trực tuyến.)
Server	/ˈsɜːrvər/	Máy chủ	The website runs on a powerful server. (Trang web chạy trên một máy chủ mạnh mẽ.)
User interface	/ˈjuːzər ˈɪntərfeɪs/	Giao diện người dùng	A good user interface improves experience. (Giao diện người dùng tốt giúp trải nghiệm mượt mà hơn.)

Từ vựng	Phiên âm	Nghĩa	Ví dụ
Algorithm	/ˈælɡərɪðəm/	Thuật toán	Algorithms power search engines and AI systems. (Thuật toán vận hành công cụ tìm kiếm và hệ thống AI.)
Machine learning	/məˈʃiːn ˈlɜːrnɪŋ/	Học máy	Machine learning helps AI learn from data. (Học máy giúp AI học từ dữ liệu.)
Big data	/bɪɡ ˈdeɪtə/	Dữ liệu lớn	Big data reveals patterns in massive datasets. (Dữ liệu lớn cho thấy các mô hình từ dữ liệu khổng lồ.)
Neural network	/ˈnjʊrəl ˈnetwɜːrk/	Mạng nơ-ron	Neural networks simulate human brain processes. (Mạng nơ-ron mô phỏng quá trình não bộ.)
Automation	/ˌɔːtəˈmeɪʃən/	Tự động hóa	Automation reduces manual work in factories. (Tự động hóa giảm lao động thủ công trong nhà máy.)
Data analysis	/ˈdeɪtə əˈnæləsɪs/	Phân tích dữ liệu	Data analysis helps businesses make decisions. (Phân tích dữ liệu giúp doanh nghiệp ra quyết định.)
Prediction model	/prɪˈdɪkʃən ˈmɒdl/	Mô hình dự đoán	Prediction models forecast customer behavior. (Mô hình dự đoán hành vi khách hàng.)
Chatbot	/ˈtʃætˌbɑːt/	Trợ lý ảo	Chatbots assist customers 24/7. (Trợ lý ảo hỗ trợ khách hàng 24/7.)
Data privacy	/ˈdeɪtə ˈpraɪvəsi/	Bảo mật dữ liệu	Data privacy is vital for user trust. (Bảo mật dữ liệu rất quan trọng để tạo niềm tin người dùng.)
Computer vision	/kəmˈpjuːtər ˈvɪʒən/	Thị giác máy tính	Computer vision powers facial recognition. (Thị giác máy tính hỗ trợ nhận diện khuôn mặt.)

Từ vựng	Phiên âm	Nghĩa	Ví dụ
Engineering	/ˌendʒɪˈnɪərɪŋ/	Kỹ thuật	Engineering drives technological progress. (Kỹ thuật thúc đẩy tiến bộ công nghệ.)
Innovation	/ˌɪnəˈveɪʃən/	Đổi mới	Innovation is key to business success. (Đổi mới là chìa khóa thành công doanh nghiệp.)
Prototype	/ˈproʊtətaɪp/	Nguyên mẫu	Engineers created a prototype of the new device. (Kỹ sư tạo nguyên mẫu cho thiết bị mới.)
Robotics	/roʊˈbɒtɪks/	Robot học	Robotics is transforming manufacturing. (Robot học đang thay đổi ngành sản xuất.)
3D printing	/θriː diː ˈprɪntɪŋ/	In 3D	3D printing produces parts quickly. (In 3D giúp sản xuất chi tiết nhanh chóng.)
Nanotechnology	/ˌnænoʊtɛkˈnɒlədʒi/	Công nghệ nano	Nanotechnology advances medical treatments. (Công nghệ nano thúc đẩy điều trị y tế tiên tiến.)
Circuit	/ˈsɜːrkɪt/	Mạch điện	The engineer tested the circuit for safety. (Kỹ sư kiểm tra mạch điện để đảm bảo an toàn.)
Patent	/ˈpætənt/	Bằng sáng chế	He applied for a patent for his invention. (Anh ấy đăng ký bằng sáng chế cho phát minh của mình.)
Mechanical	/məˈkænɪkəl/	Cơ khí	Mechanical engineering deals with machines. (Kỹ thuật cơ khí làm việc với máy móc.)
Research & development	/rɪˈsɜːrtʃ ənd dɪˈvɛləpmənt/	Nghiên cứu & phát triển	R&D drives new product creation. (R&D thúc đẩy sáng tạo sản phẩm mới.)

Từ vựng	Phiên âm	Nghĩa	Ví dụ
Microscope	/ˈmaɪkrəˌskoʊp/	Kính hiển vi	Scientists use a microscope to see tiny cells. (Nhà khoa học dùng kính hiển vi quan sát tế bào.)
Telescope	/ˈtelɪˌskoʊp/	Kính thiên văn	Astronomers observe stars through a telescope. (Nhà thiên văn học quan sát sao qua kính thiên văn.)
Sensor	/ˈsensər/	Cảm biến	Sensors detect changes in the environment. (Cảm biến phát hiện thay đổi môi trường.)
Drone	/droʊn/	Máy bay không người lái	Drones capture aerial photos for research. (Máy bay không người lái chụp ảnh nghiên cứu trên cao.)
Microscope slide	/ˈslaɪd/	Lam kính hiển vi	Place the sample on a microscope slide. (Đặt mẫu trên lam kính hiển vi.)
Spectrometer	/spɛkˈtrɒmɪtər/	Máy quang phổ	A spectrometer analyzes light and chemicals. (Máy quang phổ phân tích ánh sáng và hóa chất.)
Lab coat	/læb koʊt/	Áo blouse phòng thí nghiệm	Researchers wear lab coats for safety. (Nhà nghiên cứu mặc áo blouse để an toàn.)
Safety goggles	/ˈseɪfti ˈɡɒɡlz/	Kính bảo hộ	Wear safety goggles during experiments. (Đeo kính bảo hộ khi làm thí nghiệm.)
Test tube	/ˈtest tuːb/	Ống nghiệm	Mix chemicals in a test tube. (Pha hóa chất trong ống nghiệm.)
Bunsen burner	/ˈbʌnsən ˈbɜːrnər/	Đèn cồn	Heat the sample with a Bunsen burner. (Đun mẫu bằng đèn cồn.)

Từ vựng	Phiên âm	Nghĩa	Ví dụ
Smartphone	/ˈsmɑːrtfoʊn/	Điện thoại thông minh	Smartphones connect people worldwide. (Điện thoại thông minh kết nối con người toàn cầu.)
Virtual reality	/ˈvɜːrtʃuəl riˈæləti/	Thực tế ảo	Virtual reality creates immersive experiences. (Thực tế ảo tạo trải nghiệm sống động.)
Augmented reality	/ɔːɡˈmentɪd riˈæləti/	Thực tế tăng cường	AR combines digital elements with the real world. (AR kết hợp yếu tố số với thế giới thực.)
Blockchain	/ˈblɒkʧeɪn/	Chuỗi khối	Blockchain secures digital transactions. (Chuỗi khối bảo mật giao dịch số.)
Social media	/ˈsoʊʃəl ˈmiːdiə/	Mạng xã hội	Social media connects billions of users. (Mạng xã hội kết nối hàng tỷ người dùng.)
Smart home	/smɑːrt hoʊm/	Nhà thông minh	Smart home devices make life easier. (Thiết bị nhà thông minh giúp cuộc sống tiện lợi hơn.)
Streaming	/ˈstriːmɪŋ/	Phát trực tuyến	Streaming services offer movies and music. (Dịch vụ phát trực tuyến cung cấp phim và nhạc.)
E-commerce	/ˈiːˌkɒmɜːrs/	Thương mại điện tử	E-commerce changes how we shop. (Thương mại điện tử thay đổi cách mua sắm.)
Wearable technology	/ˈwerəbl tɛkˈnɒlədʒi/	Công nghệ đeo	Wearable tech tracks health and fitness. (Công nghệ đeo theo dõi sức khỏe và thể chất.)
Cloud storage	/klaʊd ˈstɔːrɪdʒ/	Lưu trữ đám mây	Cloud storage saves files online safely. (Lưu trữ đám mây giúp giữ an toàn dữ liệu trực tuyến.)

Mẹo học & ghi nhớ từ vựng khoa học – công nghệ hiệu quả

Học từ vựng khoa học công nghệ tiếng Anh không chỉ dừng lại ở việc đọc – ghi chép, mà cần áp dụng phương pháp thông minh để ghi nhớ lâu và dùng được trong thực tế. Dưới đây là những gợi ý hữu ích:

• Học qua hình ảnh và sơ đồ tư duy

Nhiều thuật ngữ khoa học khá trừu tượng, vì vậy việc kết hợp hình ảnh, infographic, sơ đồ sẽ giúp người học dễ hình dung hơn. Ví dụ: khi học về robotics (robot học), bạn có thể xem hình mô phỏng các loại robot; khi học về microscope, hãy nhìn ảnh thật của kính hiển vi.

• Tạo nhóm từ theo chủ đề

Thay vì học rời rạc, hãy chia từ thành nhóm như “Khoa học tự nhiên”, “Công nghệ thông tin”, “Thiết bị thí nghiệm”. Điều này giúp não bộ tạo mối liên kết và ghi nhớ nhanh hơn.

• Ứng dụng phương pháp Spaced Repetition (Ôn lặp ngắt quãng)

Sử dụng các ứng dụng như Anki, Quizlet để học flashcards, hệ thống này sẽ nhắc bạn ôn lại từ khi sắp quên, giúp ghi nhớ dài hạn.

• Học qua ngữ cảnh thực tế

Đọc các bài báo công nghệ trên TechCrunch, Wired, Nature, Science; xem các video hội thảo khoa học, TED Talks; hoặc tham gia diễn đàn công nghệ. Khi gặp từ mới trong ngữ cảnh cụ thể, bạn sẽ dễ nhớ và hiểu cách dùng hơn.

• Viết nhật ký hoặc báo cáo nghiên cứu bằng tiếng Anh

Mỗi ngày, bạn có thể viết vài câu mô tả những gì mình tìm hiểu, ví dụ:

Today I learned about machine learning and how algorithms analyze data.
( Hôm nay tôi học về học máy và cách thuật toán phân tích dữ liệu. )

• Thực hành nói chuyện chuyên ngành

Nếu có thể, hãy tham gia cộng đồng công nghệ quốc tế hoặc nhóm nghiên cứu, tham gia thảo luận trực tuyến (ví dụ các nhóm AI, Data Science trên LinkedIn hoặc Reddit). Việc sử dụng từ vựng trong trao đổi thực tế sẽ củng cố kiến thức nhanh chóng.

Bài tập áp dụng & luyện tập

Matching – Nối từ với nghĩa

1. Algorithm

2. Microscope

3. Cloud storage

4. Prototype

5. Blockchain

6. Robotics

7. Cybersecurity

8. Telescope

9. Big data

10. Innovation

a. Lưu trữ đám mây
b. Đổi mới
c. Chuỗi khối
d. Máy thiên văn
e. Máy hiển vi
f. Thuật toán
g. Dữ liệu lớn
h. Robot học
i. An ninh mạng
j. Nguyên mẫu

Đáp án: 1–f, 2–e, 3–a, 4–j, 5–c, 6–h, 7–i, 8–d, 9–g, 10–b

Điền vào chỗ trống

1. Scientists use a ______ to observe cells.

2. Data stored online is often called ______.

3. A ______ can analyze huge datasets to find patterns.

4. Engineers build a ______ before mass production.

5. ______ protects your system from hackers.

6. Astronomers observe stars with a ______.

7. Many companies invest in ______ to stay competitive.

8. Facebook and Twitter are examples of ______.

9. Machine ______ helps AI systems learn from data.

10. An ______ is a step-by-step procedure to solve a problem.

Đáp án:

1. microscope

2. cloud storage

3. big data

4. prototype

5. cybersecurity

6. telescope

7. innovation

8. social media

9. learning

10. algorithm

Multiple Choice – Chọn đáp án đúng

1. Which term describes storing files online safely?
   A. Cloud storage | B. Blockchain | C. Algorithm | D. Patent

2. A scientist needs a ______ to look at bacteria.
   A. Sensor | B. Microscope | C. Drone | D. Telescope

3. The step-by-step procedure for solving a problem is called a ______.
   A. Innovation | B. Algorithm | C. Server | D. Circuit

4. ______ is the study of living organisms.
   A. Biology | B. Geology | C. Physics | D. Chemistry

5. A ______ allows data to be processed in artificial intelligence.
   A. Neural network | B. Wearable | C. Lab coat | D. User interface

6. The first working model of a product is called a ______.
   A. Patent | B. Prototype | C. Database | D. Cloud

7. Which protects against digital attacks?
   A. Cybersecurity | B. Circuit | C. Robotics | D. Microscope

8. The Earth’s structure and rocks are studied in ______.
   A. Anatomy | B. Geology | C. Astronomy | D. Physics

9. ______ can create immersive digital experiences.
   A. Big data | B. Virtual reality | C. Circuit | D. Research

10. Which term means the development of new ideas and methods?
    A. Innovation | B. Programming | C. Nanotechnology | D. Server

Đáp án:
1–A, 2–B, 3–B, 4–A, 5–A, 6–B, 7–A, 8–B, 9–B, 10–A

Kết luận

Sở hữu một bộ từ vựng khoa học công nghệ tiếng Anh toàn diện là bước đệm quan trọng để bạn tiếp cận tri thức mới, giao tiếp chuyên nghiệp và phát triển sự nghiệp trong môi trường toàn cầu. Không chỉ đơn thuần là việc ghi nhớ các thuật ngữ rời rạc, bạn nên học qua ngữ cảnh thực tế, kết hợp đọc – nghe – viết – nói để biến kiến thức thành kỹ năng.

Để đạt hiệu quả, hãy bắt đầu với những nhóm từ quen thuộc, sử dụng flashcards, ứng dụng học thông minh và luyện tập hằng ngày. Việc tham gia cộng đồng công nghệ quốc tế, đọc báo khoa học hoặc viết nhật ký nghiên cứu bằng tiếng Anh cũng là cách tuyệt vời để nâng cao trình độ.

Vốn từ vựng vững chắc sẽ giúp bạn không chỉ tự tin hơn trong học tập và nghiên cứu, mà còn mở rộng cơ hội nghề nghiệp trong các lĩnh vực công nghệ cao, từ trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, đến kỹ thuật và sáng tạo sản phẩm mới. Đây chính là bước đầu tư quan trọng cho tương lai trong thế kỷ của khoa học – công nghệ.

Tham khảo thêm:

Tổng hợp từ vựng trong tình huống khẩn cấp

Bộ từ vựng cơ bản cho người mới bắt đầu

Tiếng Anh chuyên ngành ngân hàng: 120+ Từ vựng, thuật ngữ và tài liệu giúp học hiệu quả