Effect đi với giới từ gì? Cách dùng effect on, effect of và in effect dễ hiểu

Nếu bạn đang thắc mắc effect đi với giới từ gì, câu trả lời ngắn là: phổ biến nhất là effect on hoặc effect upon. Ngoài ra, bạn sẽ gặp rất nhiều cấu trúc the effect of X on Y, trong đó of dùng để chỉ nguyên nhân hoặc yếu tố tạo ra tác động, còn on chỉ đối tượng chịu tác động. Oxford và Cambridge đều ghi nhận rõ các mẫu này.

Điểm khiến nhiều người học Việt Nam dễ nhầm là thấy bài cũ liệt kê thêm to và in rồi nghĩ đây là các mẫu chính ngang hàng với on. Thực tế, nếu bạn đang học nghĩa “ảnh hưởng / tác động” của effect, hãy nhớ chắc effect on và the effect of X on Y trước.

Key takeaways

• Effect on là mẫu quan trọng và phổ biến nhất khi nói “tác động lên / ảnh hưởng đến” ai hoặc cái gì.
• Effect upon có nghĩa gần như effect on, nhưng thường mang sắc thái trang trọng hơn.
• Effect of X on Y là công thức rất hay gặp trong học thuật, bài đọc và bài thi.
• In effect là một cụm nghĩa khác, thường hiểu là “trên thực tế / thực chất”, không phải mẫu chính để nói “ảnh hưởng đến”.
• Nếu chưa chắc tay, hãy ưu tiên học theo cụm: have an effect on, the effect of… on….

Effect đi với giới từ gì?

Với nghĩa danh từ “kết quả / tác động / ảnh hưởng”, effect thường đi với on hoặc upon. Cambridge nêu trực tiếp mẫu effect on/upon, còn Oxford ghi effect on somebody/something và effect upon somebody/something. Bên cạnh đó, bạn cũng gặp rất nhiều cấu trúc the effect of something on something.

Bạn có thể nhớ đơn giản như sau:

effect on + đối tượng bị tác động

effect upon + đối tượng bị tác động (trang trọng hơn)

effect of + nguyên nhân / yếu tố gây tác động

the effect of X on Y = tác động của X lên Y

Nếu người học chỉ cần nhớ một mẫu an toàn nhất, hãy bắt đầu với effect on.

Cách dùng effect on

Effect on là cách dùng phổ biến nhất khi bạn muốn nói một thứ có tác động lên ai hoặc cái gì. Cambridge cho ví dụ a disastrous effect on/upon the environment; Oxford cũng có Her tears had no effect on him và Modern farming methods can have an adverse effect on the environment.

Công thức dễ nhớ:

have an effect on + noun

the effect on + noun

Ví dụ:

• The new schedule had a negative effect on my study routine.
  Lịch học mới có tác động tiêu cực đến thói quen học của tôi.
• Too much screen time can have a bad effect on sleep.
  Quá nhiều thời gian nhìn màn hình có thể ảnh hưởng xấu đến giấc ngủ.
• The teacher’s feedback had a positive effect on her writing.
  Nhận xét của giáo viên đã có tác động tích cực đến kỹ năng viết của cô ấy.

Đây là mẫu bạn sẽ gặp rất nhiều trong:

• bài đọc học thuật
• bài thi TOEIC, IELTS, VSTEP
• bài viết về sức khỏe, giáo dục, môi trường
• văn bản công việc và báo cáo ngắn.

Khi nào dùng effect upon

Effect upon gần như có nghĩa giống với effect on, nhưng nghe trang trọng hơn. Cambridge cho biết upon về cơ bản mang nghĩa như on trong nhiều ngữ cảnh, còn Oxford có ví dụ trực tiếp với effect upon people’s lives.

Ví dụ:

• The study examines the effect upon students’ motivation.
  Nghiên cứu xem xét tác động lên động lực học của học viên.
• The policy may have a long-term effect upon local communities.
  Chính sách này có thể có tác động dài hạn lên cộng đồng địa phương.

Trong thực tế, nếu bạn đang viết hoặc nói ở mức phổ thông, effect on vẫn là lựa chọn tự nhiên và dễ dùng hơn. Effect upon chủ yếu cần nhận biết để không thấy lạ khi đọc tài liệu trang trọng hơn.

Cách dùng effect of

Effect of dùng khi bạn muốn nói đến nguồn gây ra tác động. Oxford có ví dụ rất điển hình là the effect of heat on metal, còn Cambridge cũng có ví dụ với the effects of too little sleep. Nói ngắn gọn, of thường đứng sau effect để giới thiệu nguyên nhân, yếu tố hoặc sự việc tạo ra tác động đó.

Ví dụ:

• The effect of stress on memory is easy to notice.
  Tác động của căng thẳng lên trí nhớ rất dễ nhận ra.
• We are studying the effect of music on concentration.
  Chúng tôi đang nghiên cứu tác động của âm nhạc lên sự tập trung.
• The side effects of this medicine are mild.
  Tác dụng phụ của thuốc này khá nhẹ.

Điểm cần nhớ là: effect of thường chưa đủ ý nếu bạn muốn nói rõ “tác động lên cái gì”. Khi đó, bạn sẽ cần thêm on ở phía sau.

Công thức effect of X on Y

Đây là công thức quan trọng nhất của bài này.

The effect of X on Y = tác động của X lên Y

Trong công thức này:

• X = yếu tố gây tác động
• Y = đối tượng chịu tác động

Ví dụ:

• The effect of social media on teenagers is widely discussed.
  Tác động của mạng xã hội lên thanh thiếu niên được bàn luận rất nhiều.
• The effect of exercise on mental health is mostly positive.
  Tác động của việc tập thể dục lên sức khỏe tinh thần phần lớn là tích cực.
• Researchers examined the effect of noise on reading performance.
  Các nhà nghiên cứu đã xem xét tác động của tiếng ồn lên khả năng đọc.

Nếu bạn hay nhầm giới từ, chỉ cần nhớ một dòng này là đủ để cứu rất nhiều câu: effect of nguyên nhân on đối tượng. Oxford và Cambridge đều cho ví dụ đúng theo logic này.

In effect có phải là “effect + giới từ” để chỉ tác động không?

Không hẳn. In effect là một cụm nghĩa riêng, thường được hiểu là “trên thực tế”, “thực chất”, “về bản chất”. Cambridge và Merriam-Webster đều giải thích theo hướng này, chứ không dùng để diễn đạt “ảnh hưởng lên ai/cái gì”.

Ví dụ:

• The rule was, in effect, impossible to follow.
  Trên thực tế, quy định đó gần như không thể làm theo.
• His decision was, in effect, a refusal.
  Thực chất, quyết định của anh ấy là một lời từ chối.

Vì vậy, nếu bạn đang muốn nói:

• “tác động lên học viên”
• “ảnh hưởng đến sức khỏe”
• “tác động đến kết quả học tập”

thì hãy dùng effect on, không dùng in effect.

Vì sao không nên dùng effect to để nói “ảnh hưởng đến”?

Với nghĩa danh từ “tác động / ảnh hưởng”, người học nên tránh dùng effect to để nói “ảnh hưởng đến”. Các mẫu Oxford và Cambridge nêu rõ là effect on/upon và the effect of X on Y; ngay chính cụm bài giới từ trên SEC cũng đang sửa lỗi theo hướng positive effect on students, không phải effect to students. Đây là một suy luận trực tiếp từ các mẫu chuẩn đang được từ điển học và chính cluster của SEC ưu tiên.

Ví dụ nên dùng:

• This method has a positive effect on students.
• The new policy had little effect on employees.

Thay vì:

• This method has a positive effect to students. ❌

Nếu chưa chắc tay, hãy luôn tự hỏi:
Mình đang nói “tác động lên ai/cái gì” đúng không? Nếu có, chọn on trước.

Lỗi thường gặp khi dùng effect với giới từ

Đây là những lỗi người học Việt Nam rất hay gặp.

• Nhầm giữa effect on và effect of

Ví dụ:

• The effect of lack of sleep on concentration
  là đúng vì lack of sleep là nguyên nhân, còn concentration là đối tượng chịu tác động.

Nhiều bạn lại đảo ngược hai phần này nên câu thành khó hiểu.

• Dùng effect to để thay cho effect on

Đây là lỗi rất phổ biến khi dịch trực tiếp từ tiếng Việt sang tiếng Anh. Trong cụm danh từ này, on mới là mẫu tự nhiên để chỉ đối tượng chịu tác động.

• Thấy in effect rồi nghĩ effect in cũng là collocation chính

In effect là cụm nghĩa riêng, không phải mẫu chính để nói “tác động lên”.

• Nhầm effect với affect

Cambridge và Oxford đều phân biệt rất rõ:

• affect thường là động từ: ảnh hưởng đến
• effect thường là danh từ: kết quả, tác động, ảnh hưởng.

Ví dụ:

• The noise affected my concentration.
• The noise had a negative effect on my concentration.

Mẹo nhớ nhanh và cách tự học

Bạn có thể nhớ effect bằng 3 dòng rất ngắn:

• effect on = tác động lên
• effect of = tác động của
• effect of X on Y = tác động của X lên Y

Một vài cách tự học dễ áp dụng tại nhà:

• ghi vào sổ tay 5 cụm mẫu:
  • have an effect on
  • a positive effect on
  • a negative effect on
  • the effect of stress on sleep
  • the effects of too little practice
• mỗi cụm tự đặt 1 câu gắn với cuộc sống thật của mình

Ví dụ:

• Lack of revision had a bad effect on my test score.
• The effect of noise on my focus is obvious.
• Exercise has a positive effect on my mood.

Điểm cần nhớ nhất: đừng học mỗi từ effect. Hãy học cả cụm have an effect on và the effect of… on…. Cách này cũng khớp với hướng học collocation mà SEC đang dùng trong cụm bài giới từ.

FAQ

• Effect đi với giới từ gì là phổ biến nhất?
  Phổ biến nhất là effect on. Ngoài ra còn có effect upon và cấu trúc the effect of X on Y.
• Effect on và effect of khác nhau thế nào?
  Effect on nhấn vào đối tượng chịu tác động. Effect of nhấn vào nguyên nhân hoặc yếu tố gây ra tác động.
• Effect upon có khác effect on không?
  Nghĩa gần như giống nhau, nhưng effect upon thường trang trọng hơn.
• Có nên dùng effect to không?
  Với nghĩa “ảnh hưởng đến”, không nên ưu tiên dùng effect to. Hãy dùng effect on.
• In effect có nghĩa là gì?
  In effect thường nghĩa là trên thực tế / thực chất, không phải “tác động lên”.
• Effect và affect khác nhau thế nào?
  Affect thường là động từ; effect thường là danh từ.

Xem thêm

• Giới từ trong tiếng Anh để học lại bức tranh tổng quan từ cơ bản
• Cách sử dụng giới từ trong tiếng Anh để hiểu cách dùng theo nhóm ngữ cảnh
• Vị trí giới từ trong tiếng Anh nếu bạn đang hay nhầm giới từ đứng ở đâu trong câu
• Lỗi dùng các cụm từ với giới từ nếu bạn hay dịch máy từ tiếng Việt sang tiếng Anh
• Khóa Kiến Thức Nền tại SEC nếu bạn muốn hệ thống lại ngữ pháp và collocation từ đầu

Kết luận

Việc sử dụng “effect” với các giới từ đúng rất quan trọng trong việc diễn đạt sự ảnh hưởng hoặc kết quả một cách chính xác. Các giới từ “on”, “of”, “to”, và “in” có những cách sử dụng khác nhau, giúp bạn chỉ rõ đối tượng hoặc nguyên nhân của sự ảnh hưởng.

• “Effect on”: Thường được dùng khi nói về sự ảnh hưởng đến một đối tượng cụ thể.

• “Effect of”: Dùng để chỉ rõ nguyên nhân hoặc nguồn gốc của sự ảnh hưởng.

• “Effect to”: Thường dùng khi bạn muốn nhấn mạnh sự ảnh hưởng đối với một người hoặc đối tượng cụ thể.

• “Effect in”: Ít phổ biến, thường dùng để chỉ sự ảnh hưởng trong một tình huống hoặc hoàn cảnh cụ thể.

Hiểu rõ cách sử dụng các giới từ này sẽ giúp bạn giao tiếp chính xác và tự nhiên hơn trong tiếng Anh. Kiểm tra trình độ ngay để biết mình đang hổng ở phần nào và nhận lộ trình học nền tảng phù hợp.

KIỂM TRA TRÌNH ĐỘ CỦA BẠN

nhận tư vấn lộ trình